"ขูดหินปูน"

พื้นฐานสำคัญสู่รอยยิ้ม

และสุขภาพช่องปากที่ดี

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

"หินปูน" คืออะไร และ เกิดขึ้นได้อย่างไร?

ในช่องปากของเรามีแบคทีเรียอยู่ตามธรรมชาติ เมื่อแบคทีเรียที่มีหลากหลายสายพันธ์ุและเป็นเชื้อประจำถิ่นในช่องปากรวมตัวกันเกาะบนคราบเหนียวๆที่เรียกว่า Acquired Pellicle จนเกิดเป็นแผ่นฟิล์มที่เรียกว่า "คราบจุลินทรีย์" (Dental Plaque) ซึ่งเราสามารถกำจัดออกได้ด้วยการแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟันทุก 24 ชั่วโมง

แต่หากคราบจุลินทรีย์ถูกกำจัดออกไม่หมดภายใน 24 ชั่วโมง จะเริ่มมีแร่ธาตุ ได้แก่ แคลเซียมที่มีอยู่ในน้ำลายของทุกคนเข้ามาจับตัวและตกตะกอนบนคราบแบ็คทีเรียจนแข็งขึ้น เมื่อแปรงฟันไม่ได้ซ้ำๆ คราบแบคทีเรียก็จะเกาะหนาขึ้น และมีแคลเซียมมาตกตะกอนเพิ่มขึ้นอีกจนหนาตัวและกลายเป็น "คราบหินปูน" (Calculus หรือ Dental Stone) ซึ่งมีลักษณะเป็นของแข็งสีเหลืองขุ่นหรือน้ำตาล จนถึงสีเทาเกือบดำ เกาะแน่นอยู่ตามผิวฟัน โดยเฉพาะบริเวณขอบเหงือกและซอกฟัน เมื่อกลายเป็นหินปูนแล้ว จะไม่สามารถกำจัดออกได้ด้วยการแปรงฟันธรรมดา จำเป็นต้องใช้เครื่องมือโดยทันตแพทย์เท่านั้น

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

สัญญาณเตือน...ว่าคุณอาจต้องได้รับการขูดหินปูน

หากคุณมีอาการเหล่านี้ อย่ามองข้าม เพราะอาจเป็นสัญญาณของ คราบหินปูนหรือปัญหาเหงือก ที่ควรรีบพบทันตแพทย์

• มีเลือดออกตามไรฟัน ขณะแปรงฟันหรือใช้ไหมขัดฟัน
• มีกลิ่นปาก ทั้งที่แปรงฟันเป็นประจำ
• เหงือกบวม แดง หรือรู้สึกระบม บางรายเป็นรุนแรงจะมีหนองออกจากร่องเหงือก
• มองเห็นคราบสีเหลืองหรือน้ำตาล เทาหรือเกือบดำ เกาะอยู่บริเวณคอฟัน
• รู้สึกว่าผิวฟันสากๆ ไม่เรียบ
• เหงือกร่น ทำให้ฟันดูยาวขึ้น
• เคี้ยวอาหารเหนียวหรือแข็งไม่ได้ จะมีอาการเสียว หรือกัดเจ็บจนถึงปวด

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

ทำไมเราจึงควรขูดหินปูนทุก 6 เดือน?

การขูดหินปูนไม่ใช่แค่เรื่องของความสะอาด แต่เป็นการลงทุนเพื่อสุขภาพช่องปากในระยะยาว

1. ป้องกันโรคเหงือกอักเสบ

คราบหินปูนเกิดจากการสะสมของแบคทีเรีย ซึ่งปล่อยสารพิษทำลายเหงือกและกระดูกรอบรากฟัน การขูดหินปูนช่วยกำจัดคราบแบคทีเรีย ลดการอักเสบ ทำให้เหงือกแข็งแรงและไม่เลือดออกง่าย

2. หยุดยั้งการลุกลามสู่โรคปริทันต์อักเสบ หรือรำมะนาด

หากปล่อยให้เหงือกอักเสบเรื้อรัง การติดเชื้อจะลุกลามทำลายกระดูกรอบรากฟันไปเรื่อยๆ จน ทำให้เหงือกร่นและฟันโยก ทำให้เคี้ยวอาหารไม่ได้ เจ็บ และเสียวฟัน ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของการสูญเสียฟันในผู้ใหญ่

3. ลดปัญหากลิ่นปาก

การขูดหินปูนกำจัดแหล่งสะสมแบคทีเรียโดยตรง คืนลมหายใจสดชื่น

4. เพื่อรอยยิ้มที่สดใสและมั่นใจ

ขจัดคราบหินปูนและคราบสีภายนอก ทำให้ฟันดูสะอาดและสว่างขึ้น

5. โอกาสตรวจพบปัญหาอื่นๆ ได้ตั้งแต่ระยะแรก

การมาพบทันตแพทย์ทุก 6 เดือนเป็นโอกาสดีที่สุดในการตรวจฟันและเหงือก ทำให้สามารถพบ ฟันผุระยะแรก หรือปัญหาอื่นๆ ก่อนที่จะลุกลาม

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

ข้อแตกต่างของโรคเหงือกอักเสบ (Gingivitis)

และโรคปริทันต์อักเสบหรือโรครำมะนาด (Periodontitis)

โรคเหงือกอักเสบ (Gingivitis)

ภาวะที่เหงือกมีการอักเสบ แดง มีเลือดออกง่าย จากการสะสมของแผ่นคราบจุลินทรีย์และหินปูนที่ผิวฟัน

โรคปริทันต์อักเสบหรือโรครำมะนาด (Periodontitis)

ภาวะที่มีการอักเสบและทำลายอวัยวะปริทันต์เช่นเยื่อปริทันต์ กระดูกรอบๆรากฟัน ผลทำให้ฟันมีการโยก หรืออาจเป็นหนอง

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

ขั้นตอนการขูดหินปูนและขัดฟัน

การขูดหินปูนและขัดฟันเป็นขั้นตอนสำคัญเพื่อ รักษาสุขภาพเหงือกและฟันให้แข็งแรง ป้องกันโรคเหงือกอักเสบและปริทันต์ ซึ่งทำได้อย่างละเอียดตามขั้นตอนดังนี้

1. ตรวจสุขภาพช่องปาก

ทันตแพทย์จะประเมินสภาพฟันและเหงือก ตรวจดูปริมาณหินปูน และวางแผนการรักษาให้เหมาะสมกับแต่ละราย

2. ขูดหินปูน (Scaling) และเกลารากฟัน (Root Planning)

ทันตแพทย์จะใช้เครื่องขูดหินปูนอัลตราโซนิก (Ultrasonic Scaler) ซึ่งทำงานด้วยการสั่นสะเทือนความถี่สูงพร้อมพ่นน้ำ เพื่อขจัดคราบหินปูนที่แข็งเกาะอยู่บนผิวฟันอย่างอ่อนโยน นอกจากนี้ อาจใช้เครื่องมือมือขนาดเล็ก (Hand Scaler หรือ Curettes) เพื่อเข้าถึงบริเวณที่เครื่องอัลตราโซนิกเข้าไม่ถึง ในกรณีที่คราบหินปูนหนามาก หรือผู้ป่วยเสียวฟันและกังวลมาก สามารถใช้ยาชาเฉพาะที่ร่วมด้วย ทำให้ขูดหินปูนโดยไม่รู้สึกเจ็บเลย

ในกรณีที่เป็นเพียงเหงือกอักเสบและไม่มีหินปูนใต้เหงือกมาก หรือเหงือกไม่ร่น หลังขูดหินปูนด้วย เครื่องอัลตราโซนิก (Ultrasonic Scaler) แล้ว ทันตแพทย์จะขูดซ้ำด้วย เครื่องมือมือ (Hand Scaler) ชนิด Sickel ซึ่งมีรูปร่างคล้ายเคียว ขนาดเล็กและบางกว่าเครื่องอัลตราโซนิก เพื่อความสะอาดละเอียดมากขึ้น

สำหรับผู้ป่วยที่มีโรคเหงือกรุนแรง หลังขูดหินปูนด้วยเครื่องอัลตราโซนิก จะต้อง ขูดลึกและเกลารากฟัน (Root Planning) ด้วยเครื่องมือมือ ทั้งชนิด Sickel เหมือนกับกรณีเหงือกอักเสบ และ Curette ซึ่งมีหลายแบบและโค้งงอเข้ากับซอกฟันได้ดีกว่า ช่วยให้สามารถขูดซอกเหงือกและเกลาผิวรากฟันได้ลึกและสะอาดยิ่งขึ้น

3. ขัดฟัน (Polishing)

หลังจากขจัดหินปูนออกหมดแล้ว ทันตแพทย์จะใช้หัวขัดยางและผงขัดฟันชนิดละเอียดที่มีส่วนผสมของฟลูออไรด์ลดการเสียวฟัน และป้องกันฟันผุ ทำการขัดผิวฟันให้เรียบและเงางาม ซึ่งไม่เพียงแต่ช่วยขจัดคราบสีเล็กๆ น้อยๆ แต่ยังทำให้ผิวฟันเรียบขึ้น ทำให้คราบจุลินทรีย์กลับมาเกาะติดได้ยากขึ้น

4. ทันตแพทย์ให้คำแนะนำในการดูแล

แนะนำวิธีแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟันอย่างถูกต้อง และความถี่ในการขูดหินปูนซ้ำ (ทุก 6 เดือน 1 ปี) เพื่อป้องกันการสะสมของคราบหินปูนและโรคเหงือก

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

คำแนะนำจากทันตแพทย์

คลินิกทันตกรรมสยาม (Siam Dental Clinic)

การขูดหินปูนที่ถูกวิธีขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรคเหงือก โดยทั่วไปจะเริ่มจากเครื่องขูดอัลตราโซนิก (Ultrasonic Scaler) และต่อด้วยเครื่องมือมือ (Hand Scaler) เช่น Sickel และ Curette เพื่อขูดลึกและเกลาผิวรากฟันให้สะอาดอย่างล้ำลึก ขจัดคราบหินปูนและแบคทีเรียอย่างครบถ้วน

การทำอย่างถูกวิธีสามารถป้องกันโรคเหงือกอักเสบ (Gingivitis) และโรคปริทันต์ (Periodontitis / รำมะนาด) ได้เต็มประสิทธิภาพ หากขูดไม่ถูกวิธี อาจทำให้โรคลุกลามจนทำลายกระดูกรอบฟัน ทำให้ฟันโยกคลอนและเสี่ยงต่อการสูญเสียฟัน แม้พยายามรักษาภายหลัง

โรคปริทันต์มักดำเนินไปอย่างช้า ๆ และผู้ป่วยอาจไม่ทราบว่าเป็นเกิน 10 ปี การป้องกันที่ดีที่สุดคือ แปรงฟันอย่างถูกวิธีและขูดหินปูนเป็นประจำทุก 6 เดือน - 1 ปี พร้อมการขูดลึกและเกลารากฟันตามความเหมาะสม เพื่อสุขภาพเหงือกและฟันที่แข็งแรง ป้องกันปัญหารุนแรงก่อนสายเกินแก้

ปรึกษาได้ที่ Siam Dental Clinic คลินิกทำฟันศรีนครินทร์

คลินิกทันตกรรมสยาม

(Siam Dental Clinic)

คลินิกทำฟันศรีนครินทร์ที่ให้บริการครบวงจรโดยทีมทันตแพทย์เฉพาะทางทุกสาขา ไม่ว่าจะเป็นการจัดฟัน รากฟันเทียม ทันตกรรมเพื่อความงาม ฟอกสีฟัน ครอบฟัน วีเนียร์ อุดฟัน ขูดหินปูน หรือรักษารากฟัน คลินิกของเราพร้อมให้บริการด้วยเทคโนโลยีทางทันตกรรมที่ทันสมัย มาตรฐานระดับโรงพยาบาล

เรามุ่งเน้นการดูแลอย่างเป็นมิตรในบรรยากาศอบอุ่น สะอาด และปลอดภัย เพื่อให้ผู้เข้ารับบริการทุกท่านได้รับประสบการณ์การทำฟันที่ดี ตั้งแต่การให้คำปรึกษา การวางแผนการรักษา ไปจนถึงผลลัพธ์ที่สวยงามและมั่นใจได้ในระยะยาว

"ยิ้มสวย...มั่นใจ"

Sawatruja Phongkiatchai

คุณหมอให้คำแนะนำดี ภาพรวมคลินิกที่สะอาด บุคคลากรเป็นกันเอง อยากแนะนำเพื่อนให้มาใช้บริการที่คลินิกทันตกรรมสยามกันเยอะ ขอบคุณนะคะ

พัชราภา สกุลสุวิโรจน์

ลูก 2 คนหาหมอที่นี่ตั้งแต่ฟันน้ำนมเริ่มขึ้น ตอนนี้ 10 ขวบกับ 7 ขวบแล้ว คุณหมอใจดี น่ารักมากๆๆๆๆ ทำให้ลูกๆ ไม่กลัวการทำฟัน เจ้าหน้าที่ก็น่ารักใจดีทุกคน

Pattrawan Muongrattana

ป้าหมอน่ารัก ใจดี ให้คำแนะนำดีมาก ๆ น้องทำฟันครั้งแรกไม่กลัวเลย พี่ๆพยาบาลก็น่ารัก อธิบายให้น้องฟังก่อนจะได้ไม่กลัว สถานที่สะอาดและกว้างขวาง มีของเล่นให้เล่นระหว่างรอ

Natcheera V.

คุณหมอและเจ้าหน้าที่ทุกท่านน่ารักมาก ๆ ค่ะ สื่อสารกับลูกสาวแบบอ่อนโยน เข้าใจเด็ก จนลูกสาว ชอบมาหาหมอฟันค่ะ

ขอบคุณมากนะคะ ^^

บรรยากาศที่

Siam Dental Clinic

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ "ขูดหินปูน"